Hướng dẫn công tác kế toán đối với Hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC

Trung tam ke toan tai thanh hoa

Công tác kế toán đối với hộ kinh doanh là nội dung được nhiều cá nhân và tổ chức quan tâm, đặc biệt khi chính sách thuế – kế toán ngày càng được hoàn thiện.

Thông tư 152/2025/TT-BTC đã quy định cụ thể về chế độ kế toán, chứng từ và sổ sách áp dụng cho hộ kinh doanh, nhằm đơn giản hóa việc thực hiện nhưng vẫn đảm bảo tính minh bạch.

Bài viết này sẽ hướng dẫn công tác kế toán đối với hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC, giúp bạn dễ dàng áp dụng đúng quy định trong thực tế.

Đối tượng áp dụng và phạm vi điều chỉnh

Theo Thông tư 152/2025/TT-BTC, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh thuộc diện quản lý thuế theo phương pháp kê khai hoặc phương pháp khoán đều phải thực hiện chế độ ghi chép kế toán ở mức độ phù hợp với quy mô hoạt động.

Hướng dẫn công tác kế toán đối với Hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC

Hướng dẫn công tác kế toán đối với Hộ kinh doanh, Cá nhân kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC được quy định tại Điều 2 Thông tư 152/2025/TT-BTC, cụ thể như sau:

Người đại diện hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh tự ghi chép sổ sách kế toán hoặc bố trí người làm kế toán hoặc thuê dịch vụ làm kế toán cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh theo quy định của pháp luật.

Người đại diện hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có thể bố trí cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, vợ, chồng, con đẻ, con nuôi, anh, chị, em ruột của mình làm kế toán cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh hoặc bố trí người làm quản lý, điều hành, thủ kho, thủ quỹ, người được giao nhiệm vụ thường xuyên mua, bán tài sản kiêm nhiệm làm kế toán cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Bên cạnh đó, sổ kế toán và lưu trữ tài liệu kế toán được quy định tại Điều 3 Thông tư 152/2025/TT-BTC, cụ thể như sau:

– Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được lựa chọn lưu trữ các tài liệu kế toán (hóa đơn, chứng từ kế toán, sổ kế toán,…) trên phương tiện điện tử hoặc bằng bản giấy.

– Thời hạn lưu trữ tài liệu kế toán của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh tối thiểu là 05 năm, đối với thời hạn lưu trữ hóa đơn thì thực hiện theo quy định của pháp luật về thuế.

– Ngoài các sổ kế toán hướng dẫn tại Thông tư này, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có thể bổ sung thêm các sổ kế toán hoặc sửa đổi lại biểu mẫu các sổ kế toán cho phù hợp với nhu cầu của đơn vị. Sổ kế toán được mở thêm hoặc sửa đổi lại biểu mẫu vẫn phải ghi rõ tên sổ; ngày, tháng, năm lập sổ; họ tên và chữ ký, đóng dấu (nếu có) của người đại diện hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

– Trường hợp hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử mà được hệ thống thông tin quản lý thuế của cơ quan thuế hỗ trợ xác định số thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập cá nhân (TNCN), các loại thuế khác phải nộp (nếu có) và thông báo cho người nộp thuế thì hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sử dụng các mẫu sổ kế toán hướng dẫn tại Thông tư này để theo dõi, đối chiếu với số thuế phải nộp theo thông báo của cơ quan thuế.

Hệ thống sổ sách kế toán hộ kinh doanh theo Thông tư số 152/2025/TT-BTC

Dựa theo mức doanh thu và hình thức nộp thuế, hộ kinh doanh sẽ cần thực hiện từ 1-4 sổ sách kế toán được phân chia chi tiết theo từng nhóm cụ thể như sau:

3.1. Trường hợp HKD không chịu thuế GTGT, không phải nộp thuế TNCN

– Đối tượng áp dụng: Hộ kinh doanh doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm.

– Sổ sách kế toán sử dụng: Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ – Mẫu S1a-HKD

– Mục đích: Ghi chép toàn bộ doanh thu phát sinh để theo dõi và làm căn cứ xác định có vượt ngưỡng chịu thuế hay không.

– Nguyên tắc ghi sổ kế toán: Gồm các cột cơ bản như Số thứ tự, Ngày tháng, Diễn giải nội dung bán hàng, và Số tiền. Cách ghi sổ rất đơn giản, chỉ cần ghi nhận đầy đủ các giao dịch bán hàng theo trình tự thời gian.

3.2. Trường hợp HKD nộp thuế GTGT và TNCN theo tỷ lệ % trên doanh thu

– Đối tượng áp dụng: Hộ kinh doanh doanh thu hàng năm từ 500 triệu đến 3 tỷ lựa chọn phương pháp nộp thuế TNCN theo tỷ lệ % trên doanh thu.

– Chứng từ kế toán:

Hóa đơn
Các chứng từ xác định doanh thu theo quy định thuế

– Sổ kế toán sử dụng: Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ – Mẫu S2a-HKD

– Nguyên tắc ghi sổ kế toán:

Ghi doanh thu theo từng nhóm ngành nghề có cùng tỷ lệ thuế
Từ doanh thu xác định số Thuế GTGT phải nộp và Thuế TNCN phải nộp

Trung tam ke toan o thanh hoa Công tác kế toán đối với hộ kinh doanh là nội dung được nhiều cá nhân và tổ chức quan tâm, đặc biệt khi — Trung tam ke toan tai thanh hoa

3.3. Trường hợp HKD nộp thuế GTGT theo tỷ lệ % trên doanh thu và thuế TNCN trên thu nhập tính thuế

– Đối tượng áp dụng: Hộ kinh doanh doanh thu hàng năm từ 500 triệu đến 3 tỷ lựa chọn phương pháp nộp thuế TNCN trên thu nhập tính thuế và hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ.

– Chứng từ kế toán:

Hóa đơn
Bảng kê mua hàng (khi mua của người không có hóa đơn)
Các chứng từ kế toán hợp pháp khác

– Các sổ sách kế toán sử dụng: Hộ kinh doanh phải mở 04 loại sổ sau:

Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ – S2b-HKD: Để xác định doanh thu chịu thuế GTGT
Sổ chi tiết doanh thu, chi phí – S2c-HKD: Để xác định thu nhập chịu thuế TNCN
Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, hàng hóa – S2d-HKD: Để theo dõi nhập – xuất – tồn
Sổ chi tiết tiền – S2e-HKD: Để theo dõi tiền mặt, tiền gửi ngân hàng

3.4. HKD có hoạt động thuộc diện chịu các loại thuế khác

Trường hợp hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh phát sinh các loại thuế như:

– Thuế xuất khẩu, nhập khẩu

– Thuế tiêu thụ đặc biệt

– Thuế tài nguyên

– Thuế bảo vệ môi trường

– Thuế sử dụng đất

Với trường hợp này thì hộ kinh doanh sử dụng Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế khác – Mẫu S3a-HKD

Ngoài các sổ kế toán hướng dẫn tại Thông tư này, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có thể bổ sung thêm các sổ kế toán hoặc sửa đổi lại biểu mẫu các sổ kế toán cho phù hợp với nhu cầu của đơn vị.

Sổ kế toán được mở thêm hoặc sửa đổi lại biểu mẫu vẫn phải ghi rõ tên sổ; ngày, tháng, năm lập sổ; họ tên và chữ ký, đóng dấu (nếu có) của người đại diện hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Thông tư 152/2025/TT-BTC đánh dấu bước chuyển quan trọng trong quản lý kế toán đối với hộ kinh doanh: từ đơn giản hóa sang chuẩn hóa và minh bạch. Việc tuân thủ đúng quy định không chỉ giúp hộ kinh doanh giảm rủi ro pháp lý, mà còn tạo nền tảng để mở rộng quy mô, tiếp cận vốn và vận hành hiệu quả hơn.

Việc thực hiện đúng công tác kế toán đối với hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC giúp hộ kinh doanh tuân thủ quy định pháp luật, quản lý doanh thu – chi phí hiệu quả và hạn chế rủi ro về thuế.

Người nộp thuế cần chủ động nắm rõ quy định, tổ chức sổ sách kế toán phù hợp để thuận lợi trong quá trình kê khai, quyết toán và hoạt động kinh doanh lâu dài.